LUDZIE ODMIENNYCH ZASAD - NAZYWAJĄ SIEBIE AMISZAMI
WSPÓLNOTA, KTÓRA ISTNIEJE I ROZKWITA OD PONAD 300 LAT
NA MARGINESIE SPOŁECZEŃSTWA
Przez dziesięciolecia Amisze w Stanach Zjednoczonych żyli na marginesie społeczeństwa i mało kto o nich słyszał. W miarę jednak czasu jednak zainteresowanie tymi dziwnymi z wyglądu ludźmi mający długie brody szare stroje i kapelusze rosło. Nie tylko dlatego, że byli i są inni, ale dlatego, że ich sposób życia przynosi owoce, za którymi tęsknią coraz bardziej Amerykanie; a więc maja prawdziwe życie rodzinne, wspólnotą społeczną, która przynosi spokój w życiu, bezpieczeństwo i dobrobyt. Amisze nie cierpią na samotność, żyją zgodnie z naturą, która rewanżuje się im zdrową żywnością, gdzie średnia życia jest sporo wyższa niż przeciętna, itd. Coraz więcej ludzi chce się przekonać na własne oczy jak wygląda życie Amiszów. Proponujemy taka wycieczkę w ten świat niezwykle ciekawych ludzi. Pokazujemy miejsca, gdzie żyją Amisze, dosłownie otwieramy drzwi do tej krainy ludzi innych, którzy oparli się rozpadowi cywilizacyjnemu.
Przy okazji odwiedzamy miejsca, gdzie można zrobić zakupy szczególnie poszukiwanej żywności pochodzącej z farm Amiszy, która jest dużo bardziej zdrowa i smaczna niż ta oferowana przez sieci handlowe.
>>> JEDNODNIOWA WYCIECZKA DO AMISZÓW W STANIE INDIANA
Wyjazd sprzed biura o godzinie 7:30 rano.
> Przejazd do Shipshewana w Indianie. Shipshewana to mała miejscowość o populacji 550 mieszkańców, znana głównie z największego na środkowym zachodzie targowiska. Od maja do października, w każdy wtorek i środę ponad tysiąc sprzedawców, w tym wielu Amishów, oferuje na miejscowym targowisku swoje towary. Jest to miejsce znane z możliwości kupienia wyjątkowych, unikalnych przedmiotów. „The Shipshewana Flee Market“, to nie jedyna atrakcja tego miasteczka, bowiem posiada ono, aż 95 różnych sklepów a wpływy kultury Amiszów widoczne są tu na każdym kroku.
> W mieście i na bocznych drogach mija się wiele konnych zaprzęgów wiozących całe amishowskie rodziny, które zamieszkują najbliższą okolicę.
> Z Shipshewana pojedziemy , przez centrum Amish Country. Zatrzymamy się w uroczym miasteczku Nappanee i pobliskim Amish Acres. To małe i urocze miasto jest uważane przez Time Magazine za „ One of America’s best Small Towns“. Natomiast Amish Acres to bardzo znamy w USA zespół 18 historycznych budynków, przedstawiających amiszowską tradycję i oferujących rozrywki dla turystów w każdym wieku.
> Będziemy mieli możliwość obiadu z amiszowskimi potrawami w jednej z restauracji amiszowskich.
ATRAKCJE M. INNYMI:
Pchli Targ w Shipshewana i miasteczko
Pchli targ Shipshewana jest otwarty we wtorki i środy od 30 kwietnia do 25 września 2024 r. w godzinach 8:00–16:00 czasu wschodniego, a także specjalne targi świąteczne i weekendowe. Prawdziwy wybór towarów na wystrój domu, odzież, produkty, rośliny, narzędzia, rękodzieło, książki, artykuły kosmetyczne, akcesoria, przedmioty ręcznie robione, przedmioty vintage i wszystko, co można sobie wyobrazić. Cześć stoisk prowadzonych przez Amiszów. Mozna skorzystać z wycieczki bryczką po okolicy zamieszkanej przez Amiszów z przewodnikiem. Odwiedzający Shipshewana uwielbiają zwiedzać liczne piętra i sklepy Davis Mercantile i Yoder’s Red Barn Shoppes, a także zakamarki promenady, alejki i małe boczne uliczki w centrum miasta. Jeszcze inni lubią odwiedzać Shipshewanę ze względu na urok, ciepłą gościnność i staromodny styl życia. Kupuj produkty z asortymentu amiszów i mennonitów dla amiszów, takie jak ręcznie robione drewniane zabawki, wyjątkowe domki dla ptaków, szelki, książki kucharskie amiszów, sukienki dla lalek amiszów. Shipshewana w Indianie to centrum życia społeczności amiszów i jest uważana za „serce krainy amiszów”. Chociaż samo miasteczko ma niewielką populację „angielską” (nie należącą do amiszów), jest otoczone przez dużą społeczność amiszów, liczącą około 23 000 osób mieszkających w okolicznych hrabstwach. Miejscowość jest popularnym celem turystycznym dla osób chcących poznać kulturę amiszów.
Restauracja Amiszowska
Główne dania Amiszów są zwykle składają się z obfitych dań mięsnych, takich jak kotlety wieprzowe, szynka, pieczeń wołowa lub klopsy. Produkty mleczne, zwłaszcza jajka i sery, są również ważnymi składnikami diety. Ich kuchnia kładzie nacisk na świeże, własnoręcznie uprawiane produkty i nabiał, ale nie mają żadnych konkretnych ograniczeń dietetycznych i kupują również produkty w sklepach. Amisze są znani w całym kraju z jakości sera, który produkują i sprzedają.
Z jakiego jedzenia słyną Amisze?
Tradycyjne jedzenie Amiszów obejmuje dania takie jak smaczny pieczony kurczak, kremowe puree ziemniaczane z sosem, sezonowane warzywa, świeży chleb i domowy dżem. Amisze są również znani z doskonałych wypieków, zwłaszcza ciast, ciasteczek, pieczywa, ciast i placków smażonych. Amisze słyną z wypieków, w tym z szerokiej gamy chlebów, ciastek, ciast i placków. Popularne placki to shoofly pie (z melasą), snitz pie (z suszonymi jabłkami) i whoopie pies.
Konserwowanie żywności: Konserwowanie i kiszenie są powszechnie stosowane do przechowywania sezonowych owoców i warzyw na zimę. Przykładami są masło jabłkowe i chow-chow (warzywna marynata).
Amish Acres - Nappanee
Amish Acres otwarto dla publiczności w czerwcu 1970 roku, po ponad roku renowacji. Kompleks rozrósł się i obejmował dziewięć oryginalnych budynków, dwa przeniesione budynki z bali, lodownię, gorzelnię, wytwórnię syropu klonowego, wytwórnię cydru, jednopokojową szkołę i kuźnię. Na posiadłość przeniesiono także trzy stodoły i Teatr w formie Okrągłej Stodoły. Amish Acres jest wypisany do Krajowego Rejestru Miejsc Historycznych. Dla Amiszów priorytetem są wspólnota, rodzina i wiara, często prowadzą wiejski tryb życia z ograniczonym wykorzystaniem elektryczności, samochodów i telefonów, polegając na koniach i powozach jako środkach transportu.
Znani z prostego ubioru, odrębnych zwyczajów i silnego zaangażowania w oddzielenie się od „angielskiego” (nie-amiszowego) świata, utrzymując tradycje przez wieki. Ich codzienne życie jest regulowane przez Ordnung, zbiór niepisanych zasad, które nieco różnią się w zależności od wspólnoty, zapewniając przestrzeganie podstawowych wartości.
Produkty prosto z farm
Nie ma to jak świeże, aromatyczne owoce i warzywa prosto z gospodarstwa. Naprawdę smakują lepiej niż ich odpowiedniki ze sklepu spożywczego. Jeśli chcesz zobaczyć, czego Ci brakuje i poprawić jakość żywności, którą spożywa Twoja rodzina, zachęcamy Cię do kupowania produktów bezpośrednio od rolników, którzy je uprawiają. Oczywiście nie będzie można u nas kupić owoców i warzyw przez cały rok, ale w ciepłe, słoneczne miesiące zachęcamy do odwiedzin farm amiszowskich. Małe sklepiki przy farmach Amiszów słyną też serów z surowego mleka!
Jaja amiszów są wyjątkowej jakości. Kury żyją na swobodzie, odżywiają się paszą, która powstała bez pestycydów, bez hormonów, bez antybiotyków, bez produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego.
WYCIECZKA
ATRAKCE
- Szlak dziedzictwa
- Przejażdżka bryczką amiszowską
- Obiad amiszowski
- Zakupy naturalnej żywności
- Wizyty na farmach amiszowskich
Co jest wliczone
- Transport busem max do 12 osób
- Usługi przewodnika/pilota
Co nie jest wliczone
- Dodatkowe, opcjonalne atrakcje
- Posiłki i żywność poza wliczonymi w koszty.
- Napiwki
Nasz park samochodowy – używamy modele w zależności od wielkości grupy – maksimum 10 osób. WYCIECZKI AUTOBUSOWE tylko na specjalne zamówienie DLA ZORGANIZOWANYCH GRUP!
Andrzej S. Rogalski
Książka: AMISZE – WOLNI LUDZIE W ZNIEWOLONYM ŚWIECIE do nabycia w USA i Polsce. Więcej informacji: rndrzej.rogalski@yahoo.com lub pod numerem telefonu 1-773-732-0067
W powiecie Lancaster w Pensylwanii 2 października 2006 roku wydarzyło się coś nie do pomyślenia. W krystalicznie czysty poniedziałkowy poranek trzydziestodwuletni mleczarz, kierowca ciężarówki uzbrojony w broń i amunicję wszedł do jednoizbowej szkoły Amiszów. Nie pogodzony ze śmiercią swojej córeczki dziewięć lat wcześniej, był zdecydowany wyrównać rachunki z Bogiem w najbardziej makabryczny sposób. Wziął wszystkich obecnych w szkole na zakładników. Po zwolnieniu chłopców napastnik związał pozostałe dzieci; dziesięć dziewczynek w wieku od sześciu do trzynastu lat. Następnie po kilkunastu minutach dokonał ich egzekucji. Chwilę później pięć martwych dziewczynek leżało na drewnianej podłodze w kałużach krwi, reszta została ciężko ranna. Napastnik w kilka minut później popełnił samobójstwo.
Chociaż miliony na całym świecie były oszołomione zbrodnią, wielu było jeszcze bardziej zaskoczonych, gdy społeczność Amiszów w ciągu kilku godzin udzieliła zabójcy i jego rodzinie łaski przebaczenia.
Chociaż miliony na całym świecie były oszołomione zbrodnią, wielu było jeszcze bardziej zaskoczonych, gdy społeczność Amiszów w ciągu kilku godzin udzieliła zabójcy i jego rodzinie łaski przebaczenia.
Amisze mieszkają prawie wyłącznie w USA i Kanadzie. Z skromnej grupy, około pięciu tysięcy w 1900 roku, doszli w 2022 roku do liczby ponad 357 tysięcy. Jest to ponad trzykrotnie więcej niż w 1989 roku, kiedy populacja wynosiła około 100 tysięcy. Obliczono, że liczba Amiszów podwaja się co około dwadzieścia lat. Zaznaczyć trzeba, że nie prowadzą oni żadnej pracy misyjnej mającej na celu przyjmowanie nowych wiernych. Z dużą rezerwą przyjmują osoby, które chcą dołączyć do ich wspólnot. A zatem przyrost jest wynikiem przyrostu naturalnego.
Amisze na pierwszy rzut oka wyglądają jak wieśniacy w Europie XVIII wieku. Żyją w większości poza miastami poruszają się bryczkami i mówią dziwnym dla postronnych słuchaczy językiem. Oprócz wielkiej łamigłówki o przetrwaniu przez wieki zdumiewają nas również inne zagadki związane z ich życiem.
Czy ich model życia może nam powiedzieć coś o nas samych i świecie, który nas otacza?
Jak w czasie, kiedy świat technologii pędzi z oszałamiająca szybkością i zmienia nasze życie dosłownie codziennie są ludzie, którzy go odrzucają i żyją szczęśliwie w relatywnym dobrobycie? Dlaczego jeżdżą samochodami, ale odmawiają ich prowadzenia? Dlaczego traktory, a właściwie ich napęd używany jest w stodole, a nie na polu? Dlaczego prawie nie podróżują i nie korzystają z rozrywek, które dostarcza im współczesny świat. Dlaczego kończą formalną, szkolną naukę w wieku 16 lat? Pytań można mnożyć w nieskończoność.
Kiedy Amisze patrzą na współczesne społeczeństwo, są równie zakłopotani zagadkami „postępu”. Zastanawiają się, dlaczego ludzie cywilizowani umieszczają swoich starzejących się rodziców w ośrodkach emerytalnych. Izolują ich od dzieci i wnuków. Nie zapewniają im opieki i godnej starości? Dlaczego ludzie przemieszczają się po całym kraju i innych kontynentach w poszukiwaniu pracy, pozostawiając rodzinę i sąsiadów, odcinając się od swoich korzeni i środowiska, w którym wyrośli? Dlaczego siedzą godzinami przed telewizorami czy komputerami? Kupują wszystkie możliwe narzędzia, aby sobie ułatwić pracy w domu przy ogródku, a później zamawiają serwis, a sami pędzą do siłowni, aby wylewać poty na rozpędzonej taśmie?
Trzydzieści lat temu pierwszy raz spotkałem w stanie Indiana na drodze bryczkę. Myślałem, że to jakiś wybryk dziwaka i odosobniony przypadek. Tymczasem było ich w okolicy coraz więcej. Wtedy domyśliłem się, że są to właśnie widziani na filmach czy folderach Amisze lub Menonici. Życie tych dwóch grup na pierwszy rzut oka niewiele się różni.
Od tego czasu byłem dziesiątki razy w miejscach, gdzie oni mieszkają. Nie tylko w stanach; Indiana, Ohio czy Pensylwania, gdzie jest ich najwięcej. Za każdym razem moja ciekawość i fascynacja tymi ludźmi rosła. Najpierw zbierałem w mediach szczątkowe informacje na ich temat. Z czasem dostałem do ręki opracowania wybitnych naukowców specjalizujących się w badaniu tej społeczności. Coraz więcej o nich widziałem i udało mi się, co nie jest łatwe, nawiązać kontakty z Amiszami. Zobaczyłem ludzi w przeważającej masie skromnych, cichych, spokojnych podchodzących do obcych z rezerwą, ale też niezwykłą uprzejmością. Na tle codziennego otoczenia Chicago, w którym przyszło mi żyć to był szok kulturowy. Pobyty w miejscach, gdzie mieszkają przypominały wyprawy w przeszłość, gdzie przetrwały wartości cywilizacji, które rozpłynęła się we współczesnym świecie.
Amisze wygrali niewypowiedzianą wojną o swoja tożsamość. Oparli się naciskom zewnętrznym; rządów, władz stanowych, biznesu, innych religii, mediów, ludziom z zewnątrz, którzy wspólnym wysiłkiem próbowali w różnych okresach wepchnąć Amiszów na drogę „postępu”. Na szlak bez zasad moralnych i etyki, z tysiącami technologii, które zawładnęły życiem ludzi cywilizacji zachodniej.
Amisze w USA i Kanadzie obecnie tworzą wyspy społeczności, które biorąc ograniczony udział w życiu amerykańskim, jednocześnie skutecznie separują się od jego pokus oraz wpływów.
Społeczności Amiszów są wolne od biedy, samotności, przestępczości, strachu i pustki filozofii transcendentalnej. Są niezwykłym kontrastem, wobec tego co na co dzień widzimy w USA. (….) więcej w książce
CIEKAWOSTKI z życia Amiszów
Amiszowie nie mogą:
– Posiadać, prowadzić, czy wynajmować samochodów. Mogą jedynie prosić kogoś o podwiezienie, ewentualnie wynająć samochód z kierowcą. – Podróżować samolotem – Wyposażać bryczki w gumowe koła – Fotografować się i być fotografowanym – Posiadać telefon – Nie mogą używać elektryczności – w przypadku wspólnych zakładów mleczarskich dozwolone są generatory – Pracować w niedzielę. – Zapisywać się do organizacji, ubezpieczeń – Instalować centralne ogrzewanie w domu – Rozwodzić się – Wstępować do wojska – Skarżyć w sądach
Jeśli chodzi o reguły ubioru to:
mężczyźni muszą na zewnątrz nosić kapelusz – czarny w zimnych miesiącach, słomkowy w ciepłych – Zakazane jest używanie pasków natomiast dozwolone są szelki – Mężczyźni żonaci muszą mieć zapuszczone brody bez wąsów. – Kawalerowie nie mogą nosić żadnego zarostu. – Wąsy są zakazane ze względu na skojarzenie z kulturą wojskową (w Niemczech gdy rodził się ruch amiszowski żołnierze nosili wąsy) – Ubrania muszą być szyte ręcznie w domu. – Kobiety nigdy nie mogą golić żadnej części ciała i skracać włosów na głowie. Muszą nosić nakrycie głowy (czepek).
Jego kolor uzależniony jest od statusu małżeńskiego – Zakazane jest noszenie biżuterii, zegarka na ręku – Zakazane jest instalowanie dużych luster, które wg. Amiszów, promują miłość własną.
Dla mężczyzn symbolem małżeńskim jest broda, a dla kobiety czarny czepek
(bonnet). Obrączki są zakazane. Małżeństwa są zawierane na przełomie listopada-grudnia w jednym z wybranych domów. Pary, które decydują się wejść w związek małżeński są „publikowane” pod koniec października.
Amiszowie celebrują tradycyjne chrześcijańskie święta.
Dzień Postu mają 11 października. Nabożeństwa religijne są w niedziele. Co tydzień odbywają się w innym domu. Pogrzeby są odprawiane w domach, bez przemówień, kwiatów czy innych obyczajów z pogrzebów chrześcijańskich. Trumna jest prosta, bez żadnych ozdób.
Dzieci mają ukończyć szkołę 8-letnią.
Nauka w szkole obejmuje; czytanie, pisanie, rachunki, angielski (w niektórych okręgach także odmiana niemieckiego) Osoby, które popełnią jakieś wykroczenie są poddawane osądowi wspólnoty najcięższą karą jest wykluczenie ze wspólnoty.
CHARAKTER WYCIECZKI
OBJAZDOWA
POZIOM TRUDNOŚCI
UMIARKOWANY
SERWIS HOTELE
n/a
WIELKOŚĆ GRUPY
MAX 12 OSÓB
